123
Di tích địa đạo Hắc Dịch nguy cơ bị xóa sổ - Báo Bà Rịa - Vũng Tàu điện tử

Di tích địa đạo Hắc Dịch nguy cơ bị xóa sổ

Thứ Bảy, 07/04/2012, 07:05 [GMT+7]
In bài này
.

Một cửa vào địa đạo Hắc Dịch bị đất lấp kín. Ảnh: Mỹ Lương


Được công nhận di tích văn hóa lịch sử cấp quốc gia từ năm 2001, nhưng đến nay, địa đạo Hắc Dịch vẫn chỉ là một bãi đất trống. Các cửa hầm bị đất cát, cỏ cây vùi lấp, nhiều đoạn sụt lún. Chính quyền và người dân địa phương mong được khôi phục để trở thành điểm đến mới về du lịch, góp phần giáo dục truyền thống cho các thế hệ trẻ.

CỎ CÂY LẤP DẦN CỬA HẦM ĐỊA ĐẠO

Theo lời kể của người dân, địa đạo Hắc Dịch trải dài và chia làm 3 nhánh: về hướng sông Đồng Nai, lên khu vực Bình Giã (Châu Đức) và ra ngã năm quân y (nay là vòng xoay Hắc Dịch). Vào khoảng năm 1980, vài người dân sinh sống quanh khu vực đã men theo các cửa hầm vào địa đạo và phát hiện nhiều ngõ ngách, dụng cụ cá nhân, thuốc men, xe đạp, giường sắt... Nhưng sau đó, do không được tôn tạo kịp thời, nhiều đoạn sụt lún, có thể sụp đổ nên không còn ai dám xuống nữa.

Hiện tại trên rẫy của gia đình bà Nguyễn Thị Gánh, ông Châu Bá Lục và ông Nguyễn Văn Thành (đều ở tổ 7, ấp 3) còn một số cửa hầm xuống địa đạo nhưng đều bị cây cỏ che phủ và đất cát vùi lấp. Tại rẫy cà phê của bà Nguyễn Thị Gánh có 3 cửa hầm lớn, nhưng một đã bị cây dại vây kín, một thì đầy rác rến, đất chuồi gần kín miệng hầm và một đã mất dấu. “Biết đó là cửa hầm địa đạo nên gia đình cũng cố gắng bảo quản nhưng do khu vực này đất xốp, sau mỗi trận mưa đất cát, rác theo dòng nước tấp vào. Cứ thế, mỗi năm một ít, đến giờ cửa hầm chỉ còn một lỗ hẹp, đường kính chưa đầy 20cm”- bà Gánh nói.

“Một số miệng hầm khác được người dân trồng cây làm dấu, dùng cây rào xung quanh hoặc để cây, cỏ lên trên miệng hầm để cảnh giới, tránh cho trẻ con chạy nhảy vì tò mò mà chui xuống dễ gặp nguy hiểm. Chính quyền xã Hắc Dịch cũng thường xuyên nhắc nhở người dân không được lấp, bịt các cửa hầm, đồng thời, khi phát hiện cửa hầm mới phải báo cho UBND xã”- ông Bùi Văn Trưởng cán bộ UBND xã Hắc Dịch cho biết.

Một cửa vào địa đạo trên rẫy của bà Nguyễn Thị Gánh bị đất cát, cây cối, rác vùi lấp.

DẤU XƯA CÒN ĐÂY

Theo các tài liệu của Bảo tàng tỉnh, địa đạo Hắc Dịch là một trong những địa đạo quy mô lớn của miền Đông Nam bộ, với tổng chiều dài 2.500m, nằm cách mặt đất từ 4-5m, đường xương sống có chiều rộng từ 0,7 - 0,8m, chiều cao trung bình 1,8m, trải dài trên địa phận các xã Hắc Dịch, Sông Xoài (huyện Tân Thành).

Vào mùa khô năm 1961, dưới sự chỉ đạo của Tỉnh ủy Bà Rịa, quân và dân Hắc Dịch đã đào địa đạo nhằm bảo vệ lực lượng và xây dựng khu căn cứ kháng chiến lâu dài. Địa đạo Hắc Dịch được chia thành 4 tuyến: Địa đạo Tỉnh ủy Bà Rịa (dài 1.000m), địa đạo Ban Tuyên huấn Tỉnh ủy (dài 300m), địa đạo Mặt trận giải phóng tỉnh Bà Rịa (dài 1.000m) và địa đạo Tỉnh đội (dài 200m). Với vị trí nằm giữa Quốc lộ 15 và tỉnh lộ 2, địa đạo Hắc Dịch trở thành nơi tập trung vũ khí, đạn dược, quân nhu, quân y do những chiếc tàu không số chở từ miền Bắc vào chi viện cho các chiến trường lớn như: Bình Giã, Đồng Xoài, Phước Long. Để phá vỡ phòng tuyến này, Mỹ - ngụy đã trút xuống đây hàng ngàn tấn bom đạn và chất độc hóa học nhưng không thành công.

Theo ông Bùi Văn Trưởng, năm 2001 địa đạo Hắc Dịch được Bộ Văn hóa - Thông tin (nay là Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch) công nhận di tích văn hóa lịch sử cấp quốc gia. Sau đó, UBND xã Hắc Dịch đã tiến hành họp dân, phổ biến quyết định và hướng dẫn cách bảo quản. Nhiều hộ gia đình trong khu vực địa đạo còn bày tỏ nguyện vọng phối hợp cùng nhà nước tu bổ địa đạo. “Người dân địa phương vẫn mong có một ngày địa đạo Hắc Dịch được trùng tu để tạo thêm một điểm tham quan, thu hút du khách và góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, anh dũng trong chiến đấu của các thế hệ cha anh cho các thế hệ trẻ”, ông Bùi Văn Trưởng nói.

Bài, ảnh: ĐÔNG PHƯƠNG

;
.