Bốc dỡ số cáp quang khai thác trái phép bị tịch thu trên tàu đánh cá KG-8270 TS

Thời gian qua, dư luận cả nước rất quan tâm đến việc cáp ngầm dưới biển bị nhiều ngư dân cắt trộm. Việc này ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh quốc gia, phát triển kinh tế- xã hội của đất nước. Vụ việc đã xảy ra. Điều quan trọng hiện nay là cần các giải pháp triệt để, hữu hiệu để bảo vệ cáp ngầm...

UBND TỈNH CHỈ CHO PHÉP KHAI THÁC CÁP NGẦM PHẾ LIỆU, CÓ TỌA ĐỘ CỤ THỂ

Ngày 9-8-2006, ông Nguyễn Văn Hòa (thường trú tại 780/8/6A Bình Giã, phường 10, TP.Vũng Tàu) có đơn trình báo gửi UBND tỉnh BR-VT và Bộ chỉ huy Biên phòng tỉnh BR-VT về việc: trong khi hành nghề giã cào thì phát hiện “một số hàng” tại tọa độ 06046’N-108019’E. Theo đơn của ông Hòa “đây là số cáp quang thời Mỹ- ngụy không sử dụng được”. Mặt khác “một số phương tiện đánh bắt hải sản của Kiên Giang có khai thác và đưa vào bờ bị BĐBP tỉnh BR-VT bắt giữ nên đã ném bỏ ngoài biển”. Do đó, ông Hòa làm đơn xin phép được thu gom và vớt số cáp phế liệu trên. Sau đơn trình báo của ông Hòa, ngày 10-8-2006, BCH Biên phòng BR-VT có công văn số 110 “đề nghị UBND tỉnh cho phép ông Nguyễn Văn Hòa được thu gom số phế liệu”.

Đến ngày 16-8-2006, UBND tỉnh có công văn số 4669 chỉ đạo như sau: “Đồng ý để Bộ chỉ huy BĐBP tỉnh phối hợp với ông Nguyễn Văn Hòa tổ chức thu gom cáp phế liệu trên biển tại các tọa độ do Bộ Chỉ huy BĐBP tỉnh xác định. Trong quá trình tổ chức thu gom cáp phế liệu, Bộ chỉ huy BĐBP tỉnh có trách nhiệm theo dõi, kiểm tra, đảm bảo việc thu gom không ảnh hưởng đến hệ thống cáp ngầm đang hoạt động dưới biển (cần thiết Bộ Chỉ huy BĐBP tỉnh trao đổi trực tiếp, thống nhất với Sở Bưu chính- Viễn thông và Bưu điện tỉnh trước khi tổ chức thu gom)”.

Như vậy, UBND tỉnh chỉ cho phép ông Nguyễn Văn Hòa thu gom “cáp phế liệu” tại các địa chỉ tọa độ cụ thể.

NHƯNG NGƯ DÂN KHAI THÁC Ồ ẠT

Theo báo cáo của BCH BĐBP tỉnh BR-VT, tổng số cáp mà cơ quan này đang tạm giữ là 954.920 kg và số tiền là 103.350.000 đồng (tương đương 46,8 tấn cáp dân khai thác đã bán). Trong đó, ông Nguyễn Văn Hòa thu gom được là 383.460 kg; tổng số cáp do ngư dân tự nguyện nộp cho BĐBP tỉnh là 329.460 kg và bắt 8 vụ thu 242.000 kg, truy thu 103.350.000 đồng. Hiện BĐBP tỉnh đã chuyển giao cho Trung tâm dịch vụ bán đấu giá tài sản tỉnh BR-VT để tổ chức bán đấu giá là 42.640kg.

Sau đó đến ngày 6-2-2006, ông Lâm Minh Chiến, Giám đốc Công an tỉnh BR-VT đã có công văn gửi lãnh đạo tỉnh BR-VT đề nghị “chấm dứt hoạt động thu gom cáp phế liệu trên biển của ông Nguyễn Văn Hòa”. Công văn này cho biết: ông Hòa đã tổ chức nhiều tàu khai thác hải sản đi tìm và cắt dây cáp ngầm trên biển. Việc làm này đã kéo theo nhiều ngư dân khác không đi đánh bắt hải sản mà tổ chức đi tìm kiếm và cắt dây cáp ngầm trên các vùng biển phía Nam Việt Nam mà không xin phép các cơ quan chức năng, không nắm được đâu là cáp cũ, đâu là cáp mới.

Cụ thể ngày 26-4-2006, BĐBP tỉnh đã phát hiện tàu KG 8413 TS do ông Trần Văn Chanh làm chủ và ngày 21-6-2006 phát hiện tàu KG 1744 do ông Lê Ngọc Đặng làm chủ chở hàng chục tấn cáp không có giấy tờ chứng minh. Theo lời khai của 2 thuyền trưởng “vị trí” họ khai thác cáp ngầm gần với vị trí mà ông Hòa và BĐBP tỉnh trình UBND tỉnh xin khai thác. Như vậy, rõ ràng, trước khi ông Hòa được phép khai thác một số ngư dân đã khai thác cáp ngầm. Đặc biệt trong những tháng đầu năm 2007, các cơ quan chức năng đã phát hiện bắt giữ hàng chục vụ khai thác, vận chuyển cáp ngầm trái phép. Chỉ tính từ ngày 26-4 đến 23-5 BĐBP tỉnh đã bắt giữ 8 vụ/10 lượt phương tiện vi phạm tịch thu khoảng 242 tấn cáp ngầm, truy thu hơn 100 triệu đồng tiền các đối tượng đã bán cáp. Đáng chú ý một số tàu cá đã trang bị mỏ neo để rà cáp, cưa sắt, lưỡi cưa sắt, môtơ điện để “đánh bắt” cáp ngầm!

Trước đó, ngày 13-2-2007, UBND tỉnh đã có công văn chấm dứt việc cho phép ông Nguyễn Văn Hòa thu gom cáp phế liệu trên biển. Ngày 23-4-2007, UBND tỉnh BR-VT đã có Chỉ thị số 11 về việc “Cấm khai thác trái phép cáp ngầm viễn thông dưới biển”.

AI QUẢN LÝ CÁP NGẦM DƯỚI BIỂN?

Những đoạn cáp quang được cắt rời để cất giấu trong hầm tàu

Trước hết phải khẳng định, cáp ngầm dưới biển đó là tài sản của quốc gia. Theo một quan chức của ngành bưu chính viễn thông, hệ thống cáp dưới vùng biển VN rất phức tạp, trải qua nhiều tỉnh, thành, trong đó cáp cũ và cáp mới đan xen nhau. “Ai quản lý cáp ngầm dưới biển?”, đó là câu hỏi bức thiết đặt ra sau vụ việc trên. Một vị lãnh đạo của tỉnh BR-VT cho biết, trong những năm qua, trên thực tế về mặt quản lý nhà nước không có cơ quan nào chịu trách nhiệm chính. Không có quy định cụ thể như: thông tin rõ ràng cho các phương tiện đánh bắt hải sản biết cáp nằm ở đâu, quy định bảo vệ cũng không có. Và ngay cả hình thức xử lý, biện pháp chế tài cũng chưa rõ ràng.

Một ngư dân ở phường 6, TP. Vũng Tàu rất bức xúc trước việc cáp ngầm bị khai thác trái phép đã nói với chúng tôi: “Tại sao hệ thống cáp quang trên bờ có cắm biển báo nhưng dưới biển lại không có thông báo đến cho ngư dân đánh bắt hải sản biết? Tôi nghĩ rằng, đối với hệ thống cáp dưới biển không sử dụng nữa không thể để nằm yên dưới biển mà phải xác định lại để thu gom. Vấn đề là ai thu gom, làm như thế nào, biện pháp xử lý?”.

Một lãnh đạo UBND tỉnh đề nghị: “Ngay lập tức, chúng ta phải đưa ra quy định cụ thể bảo vệ cáp ngầm dưới biển, ai quản lý và những thông tin cũng như các biện pháp chế tài đối với hệ thống cáp đang hoạt động.”. Hiện UBND tỉnh BR-VT đã chỉ đạo các Sở, ban ngành và UBND các cấp tăng cường công tác tuyên truyền trong cộng đồng dân cư, nhất là phổ biến cho ngư dân về tầm quan trọng của các tuyến cáp biển. Đồng thời rà soát, kiểm tra chặt chẽ các phương tiện từng tham gia khai thác và thông báo cho ngư dân biết việc cấm khai thác cáp ngầm dưới biển.

Bài: Đình Thìn
Ảnh: Minh Quang