Tiêm vắcxin cho trẻ là biện pháp phòng bệnh hữu hiệu. Ảnh: TL

Hỏi: Vừa qua, trên các phương tiện thông tin có đưa tin về việc chích ngừa vắcxin phòng bệnh dại có thể gây ra một số các tai biến, chúng tôi rất băn khoăn lo lắng khi bị súc vật cắn. Không chích ngừa cũng lo, mà đi chích ngừa liệu có bị tai biến? Xin bác sĩ cho lời khuyên. (Nguyễn Minh Hằng, huyện Châu Đức).

Trả lời:

Thời gian qua trên địa bàn cả nước, có một số người bị tai biến sau khi tiêm vắcxin Fluenzalida phòng bệnh dại. Trước tình hình đó Bộ Y đã rút số đăng ký sản xuất vắcxin phòng bệnh dại loại Fluenzalida. Thực hiện chỉ đạo của Bộ Y tế, vừa qua Sở Y tế chỉ đạo Trung tâm Y tế (TTYT) dự phòng tỉnh và tất cả các cơ sở tiêm phòng trên địa bàn toàn tỉnh triển khai ngay việc sử dụng các loại vắcxin phòng dại tế bào đã được Bộ Y tế cấp số đăng ký lưu hành để thay thế cho vắcxin phòng dại Fluenzalida.

- Đối với các vắcxin phòng dại đang tồn kho tại các cơ sở tiêm phòng trên địa bàn tỉnh: Chỉ được sử dụng với mục đích dự trữ đến hết ngày 31-12-2007 và chỉ được tiêm phòng trong trường hợp các nguồn vắcxin phòng dại khác không kịp cung ứng hoặc trong trường hợp bất khả kháng nếu không tiêm phòng sẽ ảnh hưởng đến tính mạng bệnh nhân.

- Tại các cơ sở tiêm phòng phải duy trì điều kiện bảo quản vắcxin và các biện pháp giám sát chặt chẽ người tiêm để phát hiện sớm, xử lý kịp thời các trường hợp phản ứng, tai biến nếu có.

Khi bị súc vật cắn (chó, mèo…), đặc biệt là súc vật nghi dại, việc chích ngừa bệnh dại là biện pháp duy nhất để phòng bệnh dại lên cơn và khi đã bị lên cơn dại thì người bệnh sẽ tử vong. Vì vậy, khi bị súc vật cắn tốt nhất nên đến các trung tâm y tế huyện, thị, thành phố hoặc TTYT dự phòng tỉnh để được khám, hướng dẫn và được bác sĩ chỉ định tiêm phòng. Sau khi tiêm nếu có những biểu hiện bất thường cần đến ngay các cơ sở y tế đã tiêm phòng để được theo dõi và xử trí kịp thời.

Bs. Nguyễn Văn Lên

Tiêm vắcxin cho trẻ là biện pháp phòng bệnh hữu hiệu. Ảnh TL.

Phòng bệnh viêm gan siêu vi B

Bệnh viêm gan do vi rút có nhiều loại: nhóm lây qua đường máu có viêm gan siêu vi B, C, D, G; nhóm lây qua đường tiêu hoá có viêm gan siêu vi A, E. Bệnh viêm gan siêu vi B là một bệnh do virút viêm gan B gây nên, bệnh có thể tiến triển từ cấp tính sang mạn tính và nguy cơ dẫn tới xơ gan, ung thư tế bào gan.

NGUỒN LÂY BỆNH

Hầu như chỉ là bệnh nhân và người lành mang virút. Bệnh gặp ở mọi lứa tuổi, cả nam và nữ, tuy nhiên bệnh thường gặp ở người lớn, một số trẻ em mắc là do truyền từ mẹ sang con. Bệnh viêm gan B là một bệnh lây đường máu và quan hệ tình dục.

BIỂU HIỆN CỦA BỆNH

Phần lớn số người xét nghiệm có kết quả bị nhiễm viêm gan siêu vi B nhưng không có triệu chứng gì. Số khác do bị tổn thương tế bào gan nên có biểu hiện bệnh viêm gan. Thể thông thường điển hình của bệnh viêm gan virút có các biểu hiện sau:

- Thời kỳ nung bệnh: Chưa có biểu hiện gì, thời gian kéo dài khoảng từ 1 -6 tháng.

- Thời kỳ trước vàng da: Thường sốt nhẹ hoặc vừa vài ngày đến một tuần; đau tức vùng hạ sườn phải (vùng gan); đặc biệt là người bệnh mệt nhiều, không muốn đi lại, không muốn làm việc kể cả việc nhẹ; ngoài ra còn có thể có các biểu hiện: chán ăn, sợ mỡ, buồn nôn, nôn, đau các khớp nhưng không có biến đổi về hình dạng tại khớp; sổ mũi, đau họng, chóng mặt,...

- Thời kỳ vàng da: Vàng da toàn thân, vàng niêm mạc (miệng, mắt…), nước tiểu vàng có thể vàng nhẹ, vừa hoặc vàng đậm. Bắt đầu từ thời kỳ vàng da người bệnh hầu như hết sốt. Ở mức độ nhẹ hoặc vừa người bệnh thường cảm thấy dễ chịu hẳn lên, ăn được, hết đau khớp,… Ngược lại những người bệnh mức độ nặng sẽ biểu hiện nặng hẳn lên: chán ăn, mệt mỏi, rối loạn tiêu hóa; gan to, đau…

Giai đoạn phát triển của vàng da rất nhanh, thường đạt đến mức tối đa trong vòng từ 2 – 5 ngày, vàng da đến mức tối đa và giữ nguyên ở mức ổn định trong vài ngày đến vài tuần (thường từ 2-4 tuần), ngoài ra còn có các biểu hiện: phân trắng như vôi hoặc phân bạc màu như phân cò, nước tiểu ít và sẫm màu như nước vối đặc, người rất ngứa nên có nhiều vết gãi trên da.

- Thời kỳ thoái lui và hồi phục: Thường bắt đầu bằng hiện tượng tiểu nhiều, các biểu hiện của bệnh bắt đầu giảm, người bệnh cảm thấy dễ chịu, ăn ngủ được, nước tiểu trong, gan nhỏ về bình thường, tuy nhiên cảm giác mệt mỏi và tức, nặng ở vùng gan nhất là sau khi ăn có thể còn kéo dài.

ĐIỀU TRỊ BỆNH NHƯ THẾ NÀO?

Đối với những người bị nhiễm viêm gan siêu vi B xét nghiệm chức năng gan bình thường, không có triệu chứng gì của viêm gan, thì chủ yếu là có chế độ làm việc, sinh hoạt, nghỉ ngơi hợp lý; không uống bia, rượu, không hút thuốc lá; hạn chế ăn mỡ, tăng cường rau xanh, trái cây; thận trọng khi sử dụng thuốc (độc cho gan). 6 tháng kiểm tra xét nghiệm lại.

Đối với những người có biểu hiện của bệnh viêm gan: Hiện nay chưa có thuốc đặc trị nên chế độ nghỉ ngơi, chăm sóc là rất quan trọng:

- Nghỉ ngơi và nằm nghỉ tại giường trong suốt thời gian chữa bệnh giúp cho gan được hồi phục tốt hơn.

- Chế độ ăn giàu chất đạm, đường và vitamin, giảm mỡ động vật đặc biệt là các món xào, rán (chiên). Tăng cường ăn trái cây, sữa chua,…

- Kiêng rượu, bia và hạn chế sử dụng thuốc, hóa chất gây độc cho gan.

- Sử dụng các thuốc lợi tiểu, lợi mật có nguồn gốc thực vật như: râu ngô, bông mã đề, rễ cỏ xước…

Bên cạnh đó, người bệnh được dùng thuốc chống vi rút, giúp ngăn chặn sự phát triển của vi rút; đồng thời sử dụng các thuốc nâng cao thể trạng, trợ gan,..

PHÒNG BỆNH

Tiêm chủng là biện pháp phòng bệnh tích cực. Hiện nay vắcxin viêm gan B đã được sử dụng khá rộng rãi tại các cơ sở y tế và đã được đưa vào chương trình tiêm chủng miễn phí cho trẻ em dưới 1 tuổi theo lịch: mũi 1 tiêm ngay sau khi sinh (càng sớm càng tốt), mũi 2 khi trẻ được 2 tháng (60 ngày), mũi 3 khi trẻ đủ 4 tháng (120 ngày). Những người có nguy cơ lây nhiễm cần đi tiêm phòng tại các cơ sở y tế trên địa bàn tỉnh. Bên cạnh đó vì bệnh lây qua máu nên tất cả các dụng cụ y tế liên quan đến máu phải được tuyệt đối vô trùng. Vì bệnh cũng lây qua đường quan hệ tình dục nên cần có biện pháp phòng lây nhiễm (dùng bao cao su).

Bs. Nguyễn Phạm Hà