Kỳ 2: Giữ chân người lao động

Trước tình hình sản xuất gặp nhiều khó khăn, các doanh nghiệp đều chủ động tìm giải pháp để thích ứng. Trong ảnh: Chế biến hạt điều xuất khẩu tại Công ty TNHH Nam Long.

Làm thế nào để giữ vững thị phần, duy trì lợi nhuận và giữ chân người lao động trong tình hình khó khăn về vốn, giá cả đầu vào tăng cao... là những câu hỏi lớn đặt ra cho các doanh nghiệp lúc này. Để tự cứu mình, các doanh nghiệp đã thực hiện các giải pháp như: tiết kiệm, tăng năng suất, hạ giá thành sản phẩm, cấu trúc lại doanh nghiệp...

TIẾT KIỆM LÀ HÀNG ĐẦU

Thời gian đầu khi Nhà nước thực hiện chính sách thắt chặt tiền tệ, nhiều doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp xuất khẩu gặp nhiều khó khăn. Hợp đồng đã ký, ngân hàng xét duyệt đồng ý cho vay vốn nhưng không có tiền để giải ngân. Hơn một tháng qua, tình hình đã dễ thở hơn, điều kiện cho vay được nới lỏng, nhưng bù lại lãi suất cao ngất ngưởng. Mức lãi suất 20 – 21%/năm đã đặt doanh nghiệp vào bài toán khó.

Ông Nguyễn Thế Hội, Giám đốc Công ty cổ phần May xuất khẩu Vũng Tàu tính toán: Trước đây, trừ tất cả các khoản chi phí, kể cả lãi suất ngân hàng, mỗi năm doanh nghiệp thu lãi ở mức 15% đã là cả một sự nỗ lực lớn. Nay lãi suất ngân hàng tăng từ 80% đến gấp đôi so với trước, lợi nhuận sẽ không còn được bao nhiêu. Để duy trì mức lợi nhuận đủ nuôi sống doanh nghiệp, lãnh đạo Công ty phải tính toán chi li các khoản chi phí đầu ra, đầu vào. Trước hết là sàng lọc đơn hàng, loại bớt những đơn đặt hàng nhỏ, lẻ, mẫu mã mới, tập trung vào những đơn hàng có số lượng lớn, mẫu mã đơn giản để tăng năng suất, sản lượng. Với giải pháp này, Công ty chấp nhận không mở rộng thị phần, ít nhất là trong thời điểm khó khăn hiện nay. Giải pháp tiết kiệm được công ty đặt lên hàng đầu với nhiều giải pháp như: tìm nguyên phụ liệu rẻ tiền, chỉ nhập khẩu nguyên liệu khi thật cần thiết…

Một vài trường hợp ngoại lệ như đối với các công ty chế biến hải sản, nhập nguyên liệu lại là giải pháp ưu việt vì hiện nay nguyên liệu hải sản khan hiếm, một số mặt hàng trong nước tìm “đỏ mắt” cũng không có. Và giải pháp cuối cùng mà hầu như doanh nghiệp nào cũng tính đến là đàm phán với khách hàng tăng giá xuất khẩu từ 15-20% tùy theo từng mặt hàng.

“GIẬT GẤU VÁ VAI”

Trước tình hình lãi suất ngân hàng tăng cao, hầu hết các doanh nghiệp đều cân đối nguồn tài chính, thu gọn lại quy mô sản xuất nhằm hạn chế vay ngân hàng. Trước hết là gác lại những dự án có vốn đầu tư lớn và dài hạn để tập trung cho những hoạt động đem lại doanh thu trước mắt. Một số doanh nghiệp cũng tiếp tục đầu tư nhưng phần lớn là đầu tư cho công nghệ nhằm tăng năng suất và hạ giá thành sản phẩm như: Công ty TNHH Thịnh An, Công ty TNHH Đông Hải đầu tư dây chuyền sản xuất mới nhưng vẫn phục vụ cho việc sản xuất sản phẩm chính.

Tính toán chi ly cho từng đơn hàng là việc mà các doanh nghiệp sản xuất hàng xuất khẩu phải làm nhằm giảm chi phí đầu vào, tăng lợi nhuận trong giai đoạn khó khăn này. Trong ảnh: Gia công túi xách xuất khẩu tại Công ty TNHH Hikosen.

Xoay tìm nguồn vốn khác cũng là cách được nhiều doanh nghiệp thực hiện. Với những doanh nghiệp xuất khẩu uy tín thì chỗ dựa tốt nhất là ứng vốn đối tác sau khi ký hợp đồng. Ông Lê Văn Kháng, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Thủy sản và xuất nhập khẩu Côn Đảo cho biết, mấy tháng gần đây Công ty hầu như không vay vốn ngân hàng vì đã có nguồn vốn từ phía đối tác. Nhờ hợp tác làm ăn lâu năm, giữ ổn định chất lượng hàng hóa và thời hạn hợp đồng, nên Công ty được nhiều khách hàng tín nhiệm, chỉ cần ký hợp đồng là khách hàng ứng trước 80%, thậm chí 100% vốn thu mua nguyên liệu. Tuy nhiên, không phải doanh nghiệp nào cũng dễ dàng được phía đối tác sẵn sàng “móc hầu bao”…

Tăng hiệu suất sử dụng đồng vốn là giải pháp được ưu tiên ở các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Theo ông Nguyễn Thế Hội, trong thời điểm này, doanh nghiệp cần tính toán thật chính xác từng đơn hàng. Đẩy mạnh tăng năng suất, giải quyết hợp đồng nhanh, gọn, nhằm rút ngắn thời gian quay vòng vốn cũng là cách để giảm áp lực về lãi suất.

Một số lãnh đạo doanh nghiệp lại cho rằng đây là thời điểm tốt nhất để các doanh nghiệp khẳng định thương hiệu của mình. Bởi, trong giai đoạn khó khăn này, sẽ có một số doanh nghiệp tìm cách cắt giảm nguyên liệu, hoặc thay thế bằng nguyên liệu kém chất lượng. Cách làm theo kiểu “ăn xổi ở thì” này sẽ mau chóng đưa doanh nghiệp đến con đường phá sản. Do vậy, một doanh nghiệp khôn ngoan, biết gồng mình chịu giảm lợi nhuận đến mức thấp nhất, thậm chí có thể chấp nhận thua lỗ thì sẽ có cơ hội tốt để khẳng định thương hiệu và tranh thủ mở rộng thị phần. “Biết đâu, qua “cơn bão” giá, nhìn lại thấy mình đã trở thành một “thanh niên cường tráng”. Câu nói này của giám đốc một doanh nghiệp thoạt nghe có vẻ quá lạc quan, nhưng không phải là không có cơ sở.

Bài, ảnh: Huỳnh Liên

Ông Nguyễn Thế Hội, Giám đốc Công ty cổ phần may xuất khẩu Vũng Tàu:

Đau đầu với tỷ giá USD

Ba tháng trước, tỷ giá USD sụt xuống dưới mức 16.000 VND/USD, các doanh nghiệp xuất khẩu thiệt hại nặng nề. Sang tháng 7-2008, USD khan hiếm, để mua nguyên liệu làm hàng xuất khẩu, chúng tôi phải vay VND với lãi suất 21%/năm thay vì vay ngoại tệ rồi đổi ngoại tệ đó cho ngân hàng lấy VND như trước đây. Với lãi suất cao như vậy, trong khi giá hàng xuất khẩu không tăng nên lợi nhuận của doanh nghiệp sụt giảm. Ngày 11-6-2008, Ngân hàng Nhà nước điều chỉnh tăng thêm tỷ giá 322 VND/USD, tuy có giúp doanh nghiệp nhẹ gánh nhưng thật sự vẫn chưa thể ngang bằng mức lãi suất VND. Mấy ngày gần đây, USD lại sụt giảm xuống còn 16.200 VND/USD, giảm 500 VND so với đầu tháng 8 khiến doanh nghiệp lại đau đầu, bởi nếu thu về 1 triệu USD thì doanh nghiệp mất trắng 500 triệu đồng so với trước.

Ông Trần Tuấn Việt, Phó Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp nhỏ và vừa:

Cân đối sản xuất, tập trung vào ngành nghề chính

Trong tình hình khó khăn như hiện nay, trước hết các doanh nghiệp cần tính toán, cân đối lại chi phí sản xuất, mạnh dạn cắt những khoản chi không mang lại hiệu quả, hoặc cho hiệu quả thấp, đồng thời tập trung vốn ưu tiên cho các ngành nghề chính, giảm đầu tư bên ngoài. Ngoài ra, doanh nghiệp cũng cần chú trọng nâng cao năng suất lao động, làm thế nào vừa tiết kiệm thời gian, nhiên liệu vừa bảo đảm sản lượng và chất lượng sản phẩm, đồng thời trang bị kỹ năng, giúp công nhân thao tác nhanh và chính xác, cùng với việc chăm lo đời sống công nhân nhằm động viên họ gắn bó hết mình với doanh nghiệp.