Kiểm tra bảng điện tại vũ trường Heaven – TTTM Bà Rịa.

Chợ càng về Tết càng đông, người mua, người bán tấp nập. Thế nhưng nhìn vào hệ thống điện được sử dụng tại nhiều chợ, người ta không khỏi lo lắng. Theo tổng kết của Phòng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy Công an tỉnh (PC23), có hơn một nửa số chợ trên địa bàn tỉnh không bảo đảm về an toàn phòng chống cháy nổ, trong đó phổ biến nhất là sử dụng điện không an toàn.

NGUY HIỂM RÌNH RẬP

Bước lên hết cầu thang lầu 1 Trung tâm thương mại (TTTM) Bà Rịa, người ta có thể thấy ngay hệ thống hộp đèn trang trí của siêu thị mắm Trí Hải được bắt thẳng vào tường mà không được đưa vào hộp bảo vệ. Một thanh tra viên của Sở Công thương cho biết, năm ngoái hệ thống này được đặt ngay dưới đất, đoàn kiểm tra an toàn điện của Sở Công nghiệp đã yêu cầu đơn vị di dời vì dễ gây nguy hiểm cho người qua lại, đặc biệt là nơi khách hàng đông đúc như TTTM Bà Rịa, thì doanh nghiệp lại treo ngay trên tường, vừa mất vẻ mỹ quan, vừa dễ rơi xuống vì không có hộp bảo vệ. Cũng trong gian hàng của siêu thị mắm Trí Hải, hộp bảng điện bằng gỗ cũng chưa được thay thế bằng vật liệu cách nhiệt khác để bảo đảm an toàn theo yêu cầu của đoàn kiểm tra năm 2007.

Bước lên lầu 2 của TTTM Bà Rịa là vũ trường Heaven. Bảng điện của đơn vị này còn “kinh” hơn với hàng chục loại dây lớn nhỏ được đấu nối một cách lỏng lẻo, có dây còn nhìn thấy lõi kim loại.

Tại TTTM Tân Thành, khu vực do công ty TNHH Vũ Hà quản lý, đang nối nhờ mạch điện của một đơn vị xây dựng, chỉ sử dụng 2 dây bọc nhựa nhỏ, chạy ngang đường nội bộ, đấu nối vào một bảng điện bằng gỗ đã mục gẫy gần hết, treo tạm bợ trên một cây cột, cách mặt đường… nửa mét. Hôm chúng tôi có mặt, 2 công nhân xây dựng đang cưa sắt cây, và vứt sắt đè lên 2 dây điện. Tại TTTM huyện Tân Thành còn chưa có nội quy đóng ngắt điện. Hệ thống điện sử dụng cầu dao một pha 220V, nhưng đấu nối 2 dây pha (nóng và trung tính) tại 2 nguồn điện khác nhau.

Tình trạng buôn bán hàng hóa dễ cháy như quần áo, vải vóc… treo ngay công tắc điện, đèn điện là chuyện thường thấy ở các chợ. Hầu hết các chợ cũng chưa đo kiểm tra hệ thống chống sét nối đất tại khu vực nhà lồng chợ, kể cả những địa bàn có nguy cơ cao như Xuyên Mộc.

Tình trạng sử dụng điện tại các chợ ở nông thôn còn bất cẩn hơn. Có chợ nhiều tiểu thương tự ý câu điện, như chợ Phước Tân (Xuyên Mộc) hay chợ Kim Long (Châu Đức). Đường dây điện sau công tơ tổng đi vào từng hộ tiểu thương hầu hết chưa được đưa vào ống nhựa bảo vệ, kéo sát trên mái tôn, dễ cọ sát sinh tia lửa điện. Một số hộ tiểu thương khu vực chợ Đất Đỏ còn bắt đèn điện vào vách ván ốp tường và ốp trần nhà.

LỰC BẤT TÒNG TÂM

Hệ thống điện chợ Tân Thành được “chạy” bởi một bảng điện nguy hiểm như thế này.

Một vấn đề chưa giải quyết được ở một số chợ là tình trạng tiểu thương ngủ luôn tại quầy sạp để trông giữ hàng hóa như chợ khu Năm Tầng, TP. Vũng Tàu. Có nơi, nhiều tiểu thương còn tổ chức sạp của mình như một “căn hộ” lưu động với đầy đủ các trang thiết bị sinh hoạt gia đình như tại chợ Kim Long (Châu Đức). Cũng có nơi như chợ Mỹ Xuân (Tân Thành) do cấu trúc chợ, nhà ở và lán sạp xen lẫn. Đáng ngại là, việc buôn bán và ăn ở như vậy ảnh hưởng đến việc quản lý hệ thống điện tại các chợ. Thường, các chợ có 2 hệ thống điện sử dụng và điện chiếu sáng bảo vệ ban đêm riêng. Nếu tiểu thương ở lại quầy sạp, thì Ban Quản lý chợ không thể tắt hệ thống điện sử dụng. Chẳng may một tiểu thương ra về quên tắt các thiết bị điện gây cháy nổ, thì hậu quả sẽ khó lường.

Đa số chợ đông đúc, nhưng vẫn chưa có nhân viên quản lý điện được đào tạo chuyên môn và tập huấn kiến thức an toàn điện như: chợ Mỹ Xuân (Tân Thành); chợ Long Điền, Phước Tỉnh (Long Điền), chợ Phước Hải (Đất Đỏ) và chợ Phước Bửu (Xuyên Mộc). Chính vì vậy, việc đấu nối hay sử dụng điện tại các chợ chưa thật bài bản. Có những chợ chỉ đấu áptômát 1 dây vào một dây ra như chợ Long Hải (huyện Long Điền), mà theo quy định thì phải 2 dây vào, 2 dây ra mới bảo đảm an toàn.

Đáng lo ngại hơn là tình trạng sử dụng điện mất an toàn còn “sống chung” với sự xuống cấp và quá tải ở các chợ. Trong tổng số hơn 80 chợ trên địa bàn, có tới 56 chợ cấp 3 và chợ tạm. Kể cả các chợ cấp 2 cũng nhiều chợ không còn bảo đảm về hạ tầng chợ vì đã hoạt động, liên tục sửa chữa hàng chục năm nay.

Tết đang đến gần, chợ tập trung đông đúc người mua, kẻ bán. Hàng hóa Tết cũng được các tiểu thương đưa về chợ ngày càng nhiều. Chỉ cần một sơ sót về điện cũng có thể ảnh hưởng đến tính mạng và tài sản của hàng nghìn người. Khi hệ thống chợ chưa được sửa chữa và tình trạng sử dụng diện chưa được chấn chỉnh kịp thời, thì yêu cầu khẩn cấp nhất đối với mọi người dân và tiểu thương khi vào chợ là cảnh giác với nguy cơ chập điện.

Bài, ảnh: Hồng Nhung

Ông Hồ Văn Niên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh:

Chủ tịch UBND các huyện, xã phải chịu trách nhiệm

Các cơ quan chức năng và địa phương nên tổ chức những đoàn kiểm tra đột xuất vào thời điểm cuối năm, lập biên bản những trường hợp không thực hiện theo yêu cầu của đoàn kiểm tra. Vì các chợ cấp 3 và chợ tạm do chính quyền huyện và phường xã trực tiếp quản lý nên Sở Công thương tham mưu UBND ra quyết định, yêu cầu đích thân chủ tịch UBND huyện phải chịu trách nhiệm nếu xảy ra cháy nổ tại các chợ trên địa bàn mình quản lý.

Ông Phạm Văn Tuyến, Phó phòng Cảnh sát PCCC Công an tỉnh

Phòng cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy Công an tỉnh đang thực hiện đợt kiểm tra về an toàn phòng cháy chữa cháy tại 81 chợ trên địa bàn tỉnh. Theo thống kê ban đầu, các chợ loại 1, loại 2 tương đối bảo đảm an toàn, nhưng chợ cấp 3 và chợ tạm (64 chợ) chưa bảo đảm về phòng cháy, chữa cháy, trong đó yếu tố mất an toàn nhất là sử dụng điện. Các chợ này do UBND huyện và phường, xã quản lý, nhiều chợ đã xuống cấp. Có nhiều chợ không có cả nguồn nước để sử dụng khi hữu sự, các loại thiết bị PCCC thiếu thốn.

Ông Đỗ Ngọc Lệ, Trưởng Ban quản lý chợ Phước Bửu – Xuyên Mộc

Năm 2008, chúng tôi đã cải tạo lại hệ thống điện theo yêu cầu của Đoàn kiểm tra Sở Công. Lực lượng bảo vệ cũng túc trực 24/24 giờ, bảo vệ tốt hàng hóa về đêm để không tiểu thương nào phải ở lại trông hàng, tránh những nguy hiểm không đáng có khi hệ thống điện vẫn hoạt động. Tuy nhiên, do tình trạng của chợ đã quá tải nhiều năm, nên chúng tôi rất lo lắng. Mỗi ngày, chúng tôi đều phải khuyến cáo bà con tiểu thương cẩn thận.