Chọn mua hàng ở phố đồ cũ

Đoạn đường Bình Giã (TP. Vũng Tàu), tính từ ngã ba Tiền Cảng đến ngã tư cắt qua đường 30-4, chỉ non hai cây số nhưng có đến khoảng 80 cửa hàng buôn bán đồ cũ. Những người sống ở TP. Vũng Tàu vẫn quen gọi đây là phố đồ cũ. Phố đồ cũ bán đầy đủ các mặt hàng từ gỗ lạt, cửa nẻo đến bàn ghế, tủ, giường đã qua sử dụng nhưng vẫn còn giá trị đối với những gia đình nghèo không đủ tiền mua sắm đồ gỗ mới.

ĐỒ CŨ TÂN TRANG

Không biển hiệu quảng cáo nhưng để nhận diện phố đồ cũ này không khó bởi trước những cửa hàng này chất đầy các loại cửa, gỗ, mái tôn cũ.

Để bước đến chỗ ông chủ cửa hàng 496 Bình Giã ngồi, chúng tôi phải đi chông chênh trên đám gỗ cũ chất ngổn ngang phía trước. Xung quanh chỗ ngồi của ông cũng đủ thứ đồ cũ chất tầng tầng, lớp lớp, dưới chân bụi bay mịt mù. Ông chủ Trịnh Văn Minh kể, năm 2002, rời quê hương Thanh Hoá, ông vào Vũng Tàu kiếm kế mưu sinh. Vài năm đầu ông làm thuê làm mướn đủ thứ nghề. Nhưng sau đó, thấy một số người đồng hương Thanh Hoá mở tiệm buôn bán đồ cũ có thể kiếm kế sinh nhai được nên ông cũng bàn tính với vợ thuê mặt bằng mở cửa hàng buôn bán. 40m2 – diện tích cửa hàng, ông thuê ban đầu chỉ là cái ao trũng, sau đó ông phải đắp đất nâng cao lên và làm mái che tạm để thu gom đồ cũ về bán. Một mình ông len lõi khắp nơi trên đất Vũng Tàu, thấy gia đình nào xây nhà mới cũng đến hỏi. Ông mua từ cái mái tôn, xà gồ, đến tấm trần nhựa, viên gạch bông… Sẵn có nghề mộc trong tay, khi xây dựng được cửa hàng, ông Minh thuê thêm một thợ mộc nữa để phụ ông việc tân trang các đồ vật cho đẹp đẽ rồi bày ra bán.

Hầu hết những người buôn bán ở phố đồ cũ này đều là người dân từ Thanh Hoá vào. Họ thuê mướn mặt bằng để buôn bán, sinh sống. Một trong những người mở cửa hàng ở phố đồ cũ này lâu năm phải kể đến cửa hàng của ông Trịnh Văn Hảo. Ông đã có đến gần 10 năm trong nghề làm buôn bán đồ cũ. Năm 1999, khi vào Vũng Tàu sinh sống, ông Hảo làm nghề thợ hồ. Nhiều gia đình xây cất nhà mới, cho ông cửa, mái tôn, gạch men cũ… Ông gom góp từ từ rồi mở cửa hàng đồ cũ. Năm 2005, ông Hảo về quê dưỡng bệnh để lại cửa hàng đồ cũ ở số 488, Bình Giã (phường Nguyễn An Ninh) cho hai cháu của ông buôn bán tiếp. Anh Trịnh Văn Hùng, cháu gọi ông Hảo bằng chú, cho biết, những đồ dùng khi mua về thường bị nứt hoặc có tì vết nên phải dùng keo trét kín lại rồi mới lau chùi, đánh vec - ni, dầu bóng cho mới. Còn tôn cũ mua về phải tán lại lỗ đinh, chùi bớt những chỗ đã sét rỉ, gò lại cho đẹp... Nghĩa là phải tân trang lại mới ăn tiền được. Lắm khi có những mặt hàng mua về thế nào thì cũng bán như vậy để những người nghèo có thể mua được với giá rẻ nhất.

Các cửa hàng đồ cũ thường là đàn ông con trai đứng ra gánh vác công việc nhưng ở số 521 Bình Giã (phường 9) chủ cửa hàng là người phụ nữ trạc ngoài 30 tuổi. Chị là Huỳnh Thị Nương, quê ở Phú Yên. Vào Vũng Tàu sinh sống nhưng không có nhiều vốn liếng để kinh doanh các ngành nghề khác, chị cũng xoay sang mở một tiệm đồ cũ. Chị thuê những “chân rết” đi thu mua khắp nơi hoặc những người đi ve chai đem đến bán. Vừa làm nơi ở, vừa là nơi buôn bán, tất cả các mặt hàng trong tiệm của chị Nương dựng không theo thứ tự. Khách hàng ai ưa mua cái gì, coi được thì cứ thế ngã giá. Chị Nương cho biết, với những cánh cửa chính còn mới có khi mua tới 1-2 triệu đồng không chừng nhưng cửa cũ chị chỉ bán với giá khoảng 200-500 ngàn đồng.

LẤY CÔNG LÀM LỜI

Ở Vũng Tàu ít gỗ cũ nên anh em Trịnh Văn Hùng (số 488 Bình Giã) vẫn thường cất công chạy xe máy từ Vũng Tàu lên Đăk Lăk, Bình Phước, Bình Thuận… lùng mua. Theo như lời anh Hùng thì những tỉnh này có nhiều nhà gỗ, khi họ nâng cấp xây nhà kiên cố hơn thì những loại gỗ này được anh Hùng mua về để đóng thành những mặt hàng khác. Có khi tiền công chuyên chở từ các tỉnh xa này về hết 3-6 triệu đồng và mỗi chuyến đi như thế thường kéo dài đến nửa tháng. Gỗ mua được khi đem về cửa hàng, anh lại phải thuê thợ mộc bào đi lớp cũ tận dụng làm thành bàn, ghế, giường, tủ, cửa… và mỗi thứ chỉ lấy lời khoảng 50-70.000 đồng. Để có một cửa hàng đồ cũ có thể buôn bán được, hầu hết những người làm nghề này đều phải sắm sửa thêm cả chục triệu đồng cho các loại máy móc như: máy cưa liên hợp, máy mài, máy khoan, máy bào…

Có ngày các cửa hàng này bán được vài triệu đồng nhưng cũng có khi nửa tháng trời không bán được đồng nào. Anh Hùng nói như giãi bày, chia sẻ: “Lấy công làm lời thôi. Tính toán sít sao thì mỗi tháng cũng chỉ lời được vài ba triệu bạc. Cửa hàng rộng 100m2, trông lớn vậy chứ vẫn là đất thuê, 1,5 triệu đồng/ tháng. Đến bây giờ vẫn chưa mua được đất nhà riêng”. Để giảm bớt chi phí, anh chỉ thuê thợ đóng mộc; các công đoạn như chà nhám, đánh vec - ni thì tận dụng những lao động trong gia đình. Anh Hùng nói, cơn bão số 9 năm 2006 nếu không có những cửa hàng bán đồ cũ thì những người dân nghèo không biết mua đâu ngói tôn, ngói brô xi măng, xà gồ… để dựng lại nhà bởi vì giá một tấm tôn prô xi măng chỉ 25.000 đồng/tấm, các loại tôn kẽm 60.000 đồng/tấm. Các ngư dân thì thường đến đây mua ván ép Mỹ với giá vài trăm ngàn đồng về đóng ghe vì chỉ có loại ván ép này mới chịu được nước và mưa - nắng.

Phố đồ cũ còn là nơi mua bán dễ dàng nhất đối với những gia đình xây nhà cho thuê cần lấy lại vốn nhanh. Những người có thu nhập thấp khi xây nhà cũng thường đến phố đồ cũ. “Coi vậy mà thứ hàng này bán theo mùa. Mùa nắng, người ta xây dựng nhiều, khách đến mua hàng cũng khá. Mùa mưa này, chúng tôi tập trung đóng thành phẩm bàn, ghế, tủ, giường để bán cho năm sau. Nói không quá, đồ ở đây đủ trang bị cho một ngôi nhà. Không chỉ những người có thu nhập thấp mới tới chỗ chúng tôi, nhiều người có tiền cũng ưng đồ cũ bởi gỗ cũ không bị cong vênh, chịu lực cao và không bị mối mọt”, anh chủ trẻ 24 tuổi, Vũ Văn Lực, cửa hàng 654C Bình Giã, cho biết. Dừng tay sau những tiếng xẻ gỗ từ máy liên hoàn, anh Lực cầm chiếc điếu cày rít một hơi rõ dài. Trông anh có vẻ bằng lòng với công việc buôn bán hiện tại.

Bài, ảnh: Minh Tâm